Yapı Denetim Kanunları

Yapı Denetim Kanunları


Yapı denetiminin ilk kanunu, yapı denetiminin sınırlarını belirleyen kanundur. Bu kanun maddesinde, yapı denetiminin öneminden ve kanunun uygulama alanlarının hangileri olduğundan bahsedilmektedir. Bu kanun kapsamında bir binanın pek çok bölmesi de yapı denetimi içerisinde ele alınmaktadır. Örneğin taşıyıcı sistemlerin yapı denetim firmalarınca denetlenmesi zorunluluğu yapı denetim kanununun bu maddesi ile ortaya koyulur. Ayrıca, gerekli izin belgelerinden bahseden bu maddede, alınması gereken maddeler ve uyulması gereken prosedürlerden de bahsedilir.

Yapı denetim kanunları ikinci maddesinde, yapı denetimi yapan kuruluşların görevlerini açıklamaktadır. Bu maddede yapı denetim kanunları, yapı denetim kurumunun yetki alanından ve denetlemesi gereken yapılardan bahseder. Yapı denetimi sürecinde, inşaata başlanan bir binanın tüm süreçlerde denetlenmesi gerekir. Ayrıca inşaata başlanacak binaların projeleri de yapı denetimi firmaları tarafından incelenir ve bu firmaların onayıyla inşaatlar başlar. Bu maddede yapı denetim firmalarının bu haklarının açıkça ortaya koyulduğunu söyleyebiliriz. Binaların temelleri ve kaba inşaatlarının tamamlanması süreçlerinde de yapı denetim firmaları, inşaat şirketlerini kontrol ederler. Yapı denetim firmalarında inşaat mühendisleri, makine mühendisleri, elektrik mühendisleri ve mimarlar çalışırlar. Bu sayede bir binanın tümüyle incelenmesi ve yeterlilik raporlarının verilmesi söz konusudur. Bu maddede ayrıca laboratuvar sonuçlarının yapı denetimi firmalarınca denetlenmesi gerektiğini, yapının yapımı süresince gerekli ruhsatların yapı denetim firmasının kontrolünden geçmesi gerektiğini ve bunun gibi daha pek çok denetlemeye ilişkin ayrıntıyı ortaya koymaktadır.

Bu maddede yapı denetim süresince yapı denetim firmalarının yapmaması gereken konulardan bahsedilmektedir. Maddede ayrıca yapı denetim firmalarının mesuliyetinden de bahsedilmektedir. Yapı denetim firmaları inşaat tamamlandıktan sonra garanti verirler. Bu noktadan sonra eğer binada ciddi veya küçük bir hasar oluşması durumunda mesuliyetin büyük bir kısmı yapı denetim firmalarındadır. Yapı denetim firmaları ince yapıda 2, kaba yapıda 15 yıl olmak üzere garanti vermektedirler. Bu noktada yapı denetim kanunları, sadece binanın temelinin depreme karşı dayanıklı olması için değil aynı zamanda, binanın dış yapısının da sağlam olması için kurgulanmışlardır. Yapı denetim kanunlarının bu açıdan oldukça detaylı ve güvenlik açısından standart belirleyici olduklarını söyleyebiliriz.

Yapı denetim kanunları ayrıca yapı denetim alanında çalışan kurumların haklarını ve onların yapılarına ilişkin esasları da belirler. Bu firmalar bakanlığa bağlı çalışmakta ve bakanlık müfettişlerince denetlenmektedir. Bu noktada yapı denetim kanunlarının yapı denetim firmalarının işleyici hakkında da detaylar içerdiğini söylemek mümkün.

Bu maddede yapı denetim hizmet sözleşmesi hakkında oluşturulmuş yapı denetim kanunları hakkında bilgi verilir. Hizmet sözleşmesi, ödemelerin nasıl yapılacağından fiyatlandırmalardan ve ödeme zamanlarından bahseden yapı denetim kanunları maddesidir. Yapı denetim sürecinde, yapı denetimi kurumuna başvuran şirketler, kurumla sözleşmeler imzalarlar. Bu noktada kurum ve inşaat yapacak olan şirket arasında denetleme ve ödeme hususları belirlenir. Genelde yasalar gereği ödemelerin belirli aralıklar oluşturulmuş çerçeveleri de bellidir. Ödemelerin düzenli bir şekilde yapılmaması halinde bu yasa, yapı denetim kurumuna inşaatı durdurma hakkı da tanımaktadır. Bu yasa ile ayrıca ödeme miktarlarının ne kadar olacağı, hangi parametrelere göre değiştiği ve ödenecek vergilerin miktarından da bahsedilmektedir.

Bu maddede yapı denetim sürecinde görevlendirilmiş, mühendislerin veya mimarların çalıştıkları kurumdan ayrılmaları durumunda izlenecek prosedürden bahsedilmektedir. Yapı denetim kanunları gereği firmadan ayrılan bir mühendisin en az 3 gün içerisinde yetkili Bakanlıkların kurumlarına bildirilmesi gerekmektedir. Aksi takdirde, yapı denetim şirketi ayrılan elemanın yerine yeni bir mühendis veya mimar atayamaz. Durumun bildirilmemesi halinde cezai işlemlerin başlatılması söz konusudur.